12. Ocena stopnia porażenia rodzin
Nawet w przypadku stosowania metod biotechnicznych rezygnacja z leczenie rodzin pszczelich powinna być poprzedzona oceną stopnia ich porażenia przez pasożyty, celem potwierdzenia niskiego stopnia porażenia rodzin, zwłaszcza w pierwszych latach wprowadzenia tych metod, gdy porażenie może być jeszcze duże. W piśmiennictwie nie znalazłem wartości porażenia dotyczących rodzin bezczerwiowych. Teoretycznie dopuszczalny stopień porażenie powinien być nieco wyższy, ponieważ roztocza nie kryją się wówczas w komórkach z czerwiem. Jednak przy braku tego rodzaju opracowań należy bazować na danych dotyczących rodzin wychowujących czerw.
Moim zdaniem najbardziej przydatna, także ze względu na czas oczekiwania na wynik jest flotacja. Zabieg ten polega na zalaniu 85 ml pszczół (około 300 osobników) alkoholem przemysłowym, zimowym płynem do spryskiwaczy lub wodą z płynem do mycia naczyń - kilka kropli na 0,9 litra (Gajda, 2021). Pszczoły pobieramy z plastrów z czerwiem tuż przed zasklepieniem. Robotnice zalane płynem mieszamy/ wstrząsamy przez 10-15 minut. Następnie zawartość naczynia przelewamy przed dwa sita, górne o rozmiarze oczek około 3 mm a dolne 1 mm. Zanim rozdzielimy sita pszczoły warto przepłukać jeszcze pod bieżącą wiodą. Na dolnym sicie zatrzymają się roztocza. Stopień porażenia określamy w procentach, mnożąc liczbę pasożytów przez 100 i dzieląc wynik przez 300. Krótki czas oczekiwania na wynik sprawia, że ta metoda może być polecana w sytuacji, gdy czasu na podjęcie leczenia jest niewiele np. po wypuszczeniu matek z izolatorów zanim czerw zacznie być zasklepiany. Ideałem byłaby ocena stopnia porażenia we wszystkich rodzinach w pasiece, jednak w większych pasiekach jest to niewykonalne. Uzunov i Büchler (2020) przy pasiekach/ pasieczyskach liczących do 10 rodzin zalecają ocenę we wszystkich rodzinach. W pasiekach do 20 rodzin monitoring zalecany jest w 6-10 rodzinach, natomiast w pasiekach powyżej 20 rodzin przynajmniej w 8 rodzinach. Porażenie dorosłych pszczół w lipcu ocenione metodą flotacji nie powinno przekraczać 3% (3 roztocza na 100 pszczół). Natomiast jesienią przy stanie bezczerwiowym nie powinno przekraczać 2%.
[...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów
