fbpx

NEWS:

ROŚLINY JEDNOROCZNE UPRAWNE

Bazylia pospolita (= bazylia wonna, bazylek ogrodowy, bazylijka zwyczajna)Ocimum basilicum L.

Rodzina: Lamiaceae – jasnotowate

tab_stanowiskoStanowisko:

słoneczne

tab_glebaGleba:

przepuszczalna, próchniczna, lekko wilgotna, zasobna

tab_termin-kwitnieniaTermin kwitnienia:

VII-IX

tab_dlugosc-kwitnieniaDługość kwitnienia:

~ 8 tyg.

tab_rozmnazanieRozmnażanie:

siew nasion

tab_wydajnosc-miodowaWydajność miodowa:

100-130 kg/ha

tab_wydajnosc-pylkowaWydajność pyłkowa:

brak danych

tab_kolor-obnozyKolor obnóży:

białokremowy

bazylia-pospolita-(1)-aneta_sulborska
Bazylia pospolita
Ocimum basilicum L.
[DE] Das Basilikum
[EN] Basil

Roślina znana była mieszkańcom Indii już w 1500 r. p.n.e., skąd przewędrowała do Egiptu i Grecji. Do Polski prawdopodobnie dostała się z Włoch w XVI w.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Kwiaty bazylii obficie nektarują oraz produkują pyłek, stanowiąc dobre źródło pożytku. Jeden kwiat wydziela średnio 0,93 mg nektaru zawierającego 0,24-0,66 mg cukrów. Ich koncentracja w nektarze wynosi 30-70%.

bazylia-pospolita-(7)-aneta_sulborska
Bazylia pospolita.

Szczytowe godziny oblotu przypadają między 9:00 a 14:00, kiedy na 1 m2 kwitnącego łanu może jednocześnie pracować 7-16 robotnic. Wydajność miodową oszacowano na 100-130 kg/ha. Z pyłku robotnice formują białokremowe obnóża.

Bazylia preferuje przepuszczalną, próchniczną, lekko wilgotną glebę o dużej zasobności. Wymaga ciepłego i zacisznego stanowiska. Rozmnaża się z nasion wysiewanych w V bezpośrednio do gruntu lub w III-IV do inspektu. Siewki pojawiają się po około 2 tygodniach.

bazylia-pospolita-(1)-aneta_sulborska
Bazylia pospolita.

Na miejsce stałe należy wysadzić je po ostatnich wiosennych przymrozkach w rozstawie co 30-45 cm. Gdy rośliny osiągną około 15 cm wysokości, zaleca się uszczykiwanie ich wierzchołków, dzięki czemu wytworzą silniejszy system korzeniowy oraz się rozkrzewią.


Pszczelnik mołdawski – Dracocephalum moldavica L.

Rodzina: Lamiaceae – jasnotowate

tab_stanowiskoStanowisko:

słoneczne

tab_glebaGleba:

żyzna, piaszczysto-gliniasta, zasobna w wapń

tab_termin-kwitnieniaTermin kwitnienia:

(uzależniony od terminu siewu) VII-IX

tab_dlugosc-kwitnieniaDługość kwitnienia:

6-7 tyg.

tab_rozmnazanieRozmnażanie:

siew nasion

tab_wydajnosc-miodowaWydajność miodowa:

200-490 (650) kg/ha

tab_wydajnosc-pylkowaWydajność pyłkowa:

brak danych

tab_kolor-obnozyKolor obnóży:

biały

pszczelnik-moldawski-(5)-aneta_sulborska
Pszczelnik mołdawski
Dracocephalum moldavica L.
[DE] Der Türkische Drachenkopf
[EN] Moldavian dragonhead

Nazywany jest także smoczą głową, gdyż jego łacińska nazwa rodzajowa wywodzi się od słów drakon = smok, wąż oraz kephalé = głowa. Znany jest także jako melisa turecka. Pochodzi z pd. Syberii i Himalajów.

Wszystkie nadziemne części rośliny przyjemnie pachną, co związane jest z obecnością olejku eterycznego o dużej zawartości cytralu. Działa on m.in. uspokajająco na pszczoły – dlatego też podczas wykonywania prac pasiecznych można rośliną natrzeć ręce.

Łodygi pszczelnika osiągają 20-60 cm wysokości, są silnie rozgałęzione, pokryte jajowatolancetowatymi, karbowanowcinanymi liśćmi. Od trzeciej dekady VII do połowy IX na roślinach pojawiają się białe lub niebieskofioletowe, dwuwargowe kwiaty wyrastające w szczytowych, gęstych kłosach.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Do obsiania 1 ha potrzeba 5-7 kg nasion. Rośliny zakwitają po upływie około 90 dni. W zależności od terminu siewu można uzyskać kwitnące rośliny w różnym czasie.


Gryka zwyczajna (= gryka siewna, hreczka, reczka)Fagopyrum esculentum Moench

Rodzina: Polygonaceae – rdestowate

tab_stanowiskoStanowisko:

słoneczne

tab_glebaGleba:

piaszczysta, piaszczysto-gliniasta, lekka, dostatecznie wilgotna

tab_termin-kwitnieniaTermin kwitnienia:

VII-VIII

tab_dlugosc-kwitnieniaDługość kwitnienia:

5-7 tyg.

tab_rozmnazanieRozmnażanie:

siew nasion

tab_wydajnosc-miodowaWydajność miodowa:

70-500 kg/ha

tab_wydajnosc-pylkowaWydajność pyłkowa:

60-400 kg/ha

tab_kolor-obnozyKolor obnóży:

szarożółty

gryka_pszczola_200906_0097_RD
Gryka zwyczajna
Fagopyrum esculentum Moench
[DE] Der Echte Buchweizen
[EN] Buckwheat

Gryka była najpierw uprawiana w Azji, skąd w VII w. plemiona słowiańskie i fińskie przeniosły ją do Europy. Do Polski dotarła w średniowieczu za sprawą Tatarów. Roślina wykształca rozgałęzioną, czerwono nabiegłą łodygę osiągającą do 60 cm wysokości.

Liście mają sercowato-strzałkowaty kształt, ułożone są na łodydze naprzemianlegle. Z kątów liści wyrastają baldachokształtne grona pachnących, białych lub różowych kwiatów. Jedna roślina wytwarza średnio 300-1,8 tys. kwiatów. Są one pięciokrotne o okwiecie niezróżnicowanym na kielich i koronę, z 8 pręcikami i 1 słupkiem.

Cechują się zapobiegającą samozapyleniu dwupostaciowością – jeden typ kwiatów wykształca pręciki z krótkimi nitkami i słupkami o długich szyjkach, w innych kwiatach jest odwrotnie. Tkanka produkująca nektar (ma postać 8 brodawkowatych wyrostków) położona jest na dnie kwiatowym u podstawy pręcików.

Nektarniki należą do typu odkrytego, dlatego też warunki pogodowe bardzo silnie wpływają na proces nektarownia (np. wiatr wysusza nektar). Kwitnienie trwa od VII do VIII, a jego długość uzależniona jest od terminu siewu (przy siewie wiosennym trwa dłużej).

Kwitnienie rozpoczyna się od kwiatostanów położonych w górnej części łodygi. Po przekwitnięciu kwiatów powstają bogate w skrobię trójkanciaste orzeszki. Ich wygląd przypomina nasiona buka, dlatego też łacińska nazwa rodzajowa rośliny wywodzi się od słów fagus = buk i pyrós = pszenica.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Krupiec gryczany jest gruboziarnisty i niejednolity – często na powierzchni pozostaje warstwa płynnego miodu. Zawiera więcej wody (~22%) niż inne miody, dlatego ważne jest, by odwirowywać go z zupełnie zasklepionych ramek, a następnie przechowywać w szczelnie zamkniętych pojemnikach, aby zapobiec fermentacji.

Spośród wszystkich miodów, gryczany jest najbardziej polecany do wyrobu pierników, a skremowany z cynamonem nabiera niepowtarzalnego smaku. U niektórych osób miód ten może powodować uczulenie na światło. Najintensywniejszy zbiór pyłku odbywa się w godzinach 6:00-10:00.

Jeden kwiat produkuje około 0,17 mg pyłku, z którego robotnice formują średniej wielkości, szarożółte obnóża. Wydajność pyłkowa waha się od 60 do 400 kg/ha. Odmiany tetraploidalne gryki cechują się o około 15-20% wyższą wartością pożytkową niż tradycyjne odmiany diploidalne.

gryka-uprawna-(22)
Gryka uprawna. Fot. Aneta Sulborska

Gryka preferuje lekkie, piaszczyste lub piaszczysto-gliniaste, dostatecznie wilgotne gleby. Rozmnaża się z nasion. Przy uprawie jako plon główny wysiewa się je po 15 V, gdyż gryka jako roślina ciepłolubna jest bardzo wrażliwa na przymrozki oraz wymaga wysokiej temperatury (>10°C) do wykiełkowania.

Terminu siewu nie należy przedłużać, gdyż rośliny wysiane później (VI) słabiej nektarują i plonują. Zalecana rozstawa między rzędami to 25-45 cm. Norma siewu wynosi 50-75 kg/ha. Grykę można także wysiewać jako poplon po oziminach, choć wówczas dostarczy znacznie mniej pożytku.


Seradela pastewna (= seradela siewna, seradela uprawna)Ornithopus sativus Brot.

Rodzina: Fabaceae – bobowate

tab_stanowiskoStanowisko:

słoneczne

tab_glebaGleba:

lekka, piaszczysta

tab_termin-kwitnieniaTermin kwitnienia:

VII-VIII

tab_dlugosc-kwitnieniaDługość kwitnienia:

9-10 tyg.

tab_rozmnazanieRozmnażanie:

siew nasion

tab_wydajnosc-miodowaWydajność miodowa:

~ 20 kg/ha

tab_wydajnosc-pylkowaWydajność pyłkowa:

brak danych

tab_kolor-obnozyKolor obnóży:

białawy

seradela-pastewna--(21)
Seradela pastewna
Ornithopus sativus Brot.
[DE] Die Echte Serradella
[EN] Serradella, common bird’s foot

Prawdopodobnie powstała ze skrzyżowania dwóch dziko rosnących gatunków seradeli. Wytwarza głęboki (do 1 m), rozgałęziony system korzeniowy oraz wiotką, delikatnie owłosioną łodygę osiągającą do 40 cm wysokości. Wyrastają z niej nieparzystopierzaste liście złożone z 5-15 par drobnych, eliptycznych listków.

Na korzeniach widoczne są brodawki, gdyż seradela żyje w symbiozie z bakteriami wiążącymi wolny azot z powietrza. Białe lub różowe kwiaty (z koroną o długości 6-10 mm) zebrane są w baldaszki wyrastające na długich szypułkach z kątów liści. Kwitnienie odbywa się w VII-VIII.

Owocem jest członowany strąk (po dojrzeniu nie pęka, lecz rozpada się na jednonasienne fragmenty) przypominający ptasią stopę, do czego nawiązuje łacińska nazwa rodzajowa rośliny (Ornitophus) oraz angielska, bird’s-foot. Seradela uprawiana jest w celach pastewnych oraz na zielony nawóz.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Rozmnażanie polega na wysiewie nasion. Najczęściej stosuje się wsiewkę w zboża ozime (żyto, pszenżyto), bądź uprawia się ją jako wczesny międzyplon ścierniskowy wysiewany w VII.


Ostropest plamisty (= pstrok, kostropacz, podgorzał, marjanek)Silybum marianum (L.) Gaertner

Rodzina: Asteraceae – astrowate

tab_stanowiskoStanowisko:

słoneczne

tab_glebaGleba:

żyzna, próchniczna, głęboka

tab_termin-kwitnieniaTermin kwitnienia:

VII-VIII

tab_dlugosc-kwitnieniaDługość kwitnienia:

~ 5 tyg.

tab_rozmnazanieRozmnażanie:

siew nasion

tab_wydajnosc-miodowaWydajność miodowa:

60-120 kg/ha

tab_wydajnosc-pylkowaWydajność pyłkowa:

brak danych

tab_kolor-obnozyKolor obnóży:

fioletowoszary

ostropest-plamisty--(7)
Ostropest plamisty
Silybum marianum (L.) Gaertner
[DE] Die Mariendistel
[EN] milk thistle, Saint-Mary thistle

Cykl życiowy rośliny trwa rok, czasem dwa lata. Jej naga lub nieco pajęczynowato osnuta łodyga rozgałęzia się w górze i dorasta do 1-1,5 m wysokości. Liście są skórzaste, błyszczące, z kolczastym brzegiem oraz białymi plamami, głównie w okolicach nerwów.

To za ich sprawą ostropest nazwano kiedyś „pstrokiem”, a dziś uprawia się w celach dekoracyjnych. Dolne liście tworzą różyczkę, liście łodygowe są odwrotnie jajowate lub szerokoeliptyczne, nasadami obejmujące łodygę.

Kwiaty zebrane są na szczycie rozgałęzień w jajowate koszyczki o długości do 5 cm, okryte od spodu listkami z długim, ostrym kolcem na wierzchołku. Jedna roślina może wytworzyć do 50 kwiatostanów. Koszyczek utworzony jest wyłącznie z obupłciowych kwiatów rurkowatych o purpurowej koronie.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Ostropest najlepiej udaje się na glebach żyznych, zasobnych w próchnicę, głębokich. Preferuje słoneczne stanowiska. Rozmnaża się z nasion wysiewanych wprost do gruntu w IV. Wschody pojawiają się po 2-3 tygodniach.


Kukurydza uprawna (= kukurydza zwyczajna)Zea mays L.

Rodzina: Poaceae – wiechlinowate

tab_stanowiskoStanowisko:

słoneczne

tab_glebaGleba:

większości gleb, z wyjątkiem podmokłych, bardzo ciężkich, suchych i piaszczystych

tab_termin-kwitnieniaTermin kwitnienia:

VII-VIII

tab_dlugosc-kwitnieniaDługość kwitnienia:

~ 1 tyg.

tab_rozmnazanieRozmnażanie:

siew nasion

tab_wydajnosc-miodowaWydajność miodowa:

brak produkcji nektaru

tab_wydajnosc-pylkowaWydajność pyłkowa:

20-22 kg/ha

tab_kolor-obnozyKolor obnóży:

jasnożółty

kukurydza_zwyczajna_(10)
Kukurydza uprawna
Zea mays L.
[DE] Der Mais
[EN] Maize, corn

Ojczyzną kukurydzy prawdopodobnie jest Meksyk, a jej uprawa była znana w Ameryce na kilka tysięcy lat p.n.e. (kukurydza należy do najstarszych roślin uprawnych). W  tamtej części świata kukurydza ma boski status, m.in. Majowie wierzyli, że człowiek został ulepiony z mąki kukurydzianej.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Równowąskie, długie i szerokie (do 10 cm), bezogonkowe liście ułożone są na łodydze skrętolegle. Kwiaty są rozdzielnopłciowe, umieszczone jednopiennie (kwiaty męskie i żeńskie usytuowane są na jednym osobniku).

kukurydza_zwyczajna_(3)Kukurydza uprawna.

Kwiaty męskie zebrane są w wiechowate kwiatostany wyrastające na szczytach łodyg. Kwiaty żeńskie osadzone w kątach liści w dolnej części źdźbła, tworzą kolby okryte pochwami liściowymi. Podczas kwitnienia ze szczytu kolb wystają długie (do 30-40 cm), wiotkie znamiona słupków.

Kwitnienie odbywa się VII-VIII. Owocem są duże, okrągławe ziarniaki barwy żółtej, brunatnej, czerwonej, lub ciemnofioletowej, bogate głównie w skrobię. Kukurydza uprawiana jest jako roślina zbożowa, pastewna, warzywna i przemysłowa.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Kukurydza cechuje się niewielkimi wymaganiami glebowymi. Można ją uprawiać na większości gleb, z wyjątkiem podłoży podmokłych, bardzo suchych, piaszczystych i ciężkich.

Jest tolerancyjna w stosunku do odczynu gleby, ale najbardziej odpowiadają jej gleby zasadowe oraz wykazuje duże zapotrzebowanie na wodę.

Jest rośliną ciepłolubną – optymalna temperatura dla jej wzrostu i rozwoju wynosi 30°C. Rozmnaża się z nasion wysiewnych od 20 IV do 5 V na głębokość 4-6 cm w rozstawie 75 × 15 cm (80-90 tys. na 1 ha, do 95 tys. w przypadku siewu na kiszonkę).


Dynia olbrzymia – Cucurbita maxima Duch.

Rodzina: Cucurbitaceae – dyniowate

tab_stanowiskoStanowisko:

słoneczne

tab_glebaGleba:

próchniczna, zasobna, wilgotna

tab_termin-kwitnieniaTermin kwitnienia:

VII-X

tab_dlugosc-kwitnieniaDługość kwitnienia:

10-11 tyg.

tab_rozmnazanieRozmnażanie:

siew nasion

tab_wydajnosc-miodowaWydajność miodowa:

30-50 kg/ha

tab_wydajnosc-pylkowaWydajność pyłkowa:

raczej pyłek niezbierany

tab_kolor-obnozyKolor obnóży:

żółty

dynia_olbrzymia_(1)
Dynia olbrzymia
Cucurbita maxima Duch.
[DE] Der Riesen-Kürbis
[EN] squash, pumpkin

Pochodzi z Ameryki Południowej, gdzie była uprawiana już w czasach prekolumbijskich, o czym świadczą znaleziska w grobowcach staroperuwiańskich. Wykształca długą (do 5 m), płożącą się lub wspinającą łodygę, której pomagają w tym wąsy czepne.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Nasiona stanowią popularną, a przy tym zdrową przekąskę, zważywszy na zawartość w nich kukurbitacyny działającej przeciwrobaczo, zwłaszcza na tasiemce. Faszerowane kwiaty dyni mogą stanowić oryginalną przekąskę, popularną głównie w krajach śródziemnomorskich.

dynia_olbrzymia_(8)
Dynia olbrzymia.

Kwiaty dyni przyciągają pszczoły kolorem i wielkością korony (która stanowi doskonałe lądowisko dla owadów) oraz produkcją dużych ilości nektaru (gatunek zaliczany jest do najbardziej nektarodajnych roślin warzywnych), pozwalających wypełnić wole kilku zbieraczkom.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Niemniej np. w Australii i na Węgrzech dosyć często obserwuje się zbiór pyłku przez pszczoły, które formują żółte obnóża. Określa się, że ilość tego pożytku jest średnia i jest on dobrej jakości.

dynia_olbrzymia_(4)
Dynia olbrzymia.

Dynia najlepiej udaje się na żyznych, próchnicznych i wilgotnych glebach z dostateczną ilością wapnia. Preferuje stanowiska słoneczne. Rozmnaża się z nasion wysiewanych po 15 V.


Słonecznik zwyczajny – Helianthus annuus L.

Rodzina: Asteraceae – astrowate

tab_stanowiskoStanowisko:

słoneczne

tab_glebaGleba:

głęboka, przepuszczalna, żyzna

tab_termin-kwitnieniaTermin kwitnienia:

VII-VIII

tab_dlugosc-kwitnieniaDługość kwitnienia:

3-4 tyg.

tab_rozmnazanieRozmnażanie:

siew nasion

tab_wydajnosc-miodowaWydajność miodowa:

40-50 kg/ha

tab_wydajnosc-pylkowaWydajność pyłkowa:

35-65 kg/ha

tab_kolor-obnozyKolor obnóży:

jasnożółty

slonecznik_zwyczajny_(4)
Słonecznik zwyczajny
Helianthus annuus L. Desv.
[DE] Die Sonnenblume
[EN] common sunflower

Słonecznik pochodzi z Ameryki Północnej, gdzie od dawna był uprawiany i wykorzystywany przez Indian. Do Europy dotarł w XVI w. jako roślina ozdobna. Dopiero w XIX w. w Rosji zaczęto go uprawiać na szerszą skalę, by z jego nasion wytłaczać olej.

Słonecznik wykształca długą (1-2,5 m wysokości), rozgałęzioną w górnej części i pokrytą szorstkimi włoskami łodygę, która wewnątrz wypełniona jest gąbczastym rdzeniem. Liście mają owalnie sercowaty kształt, zaostrzony wierzchołek i piłkowany brzeg, wyrastają na długich ogonkach.

Kwiaty zebrane są w koszyczkowate kwiatostany o średnicy 30-70 cm. Jeden koszyczek zawiera około 1500 kwiatów. Kwiatostany sprawiają wrażenie pojedynczego kwiatu (i przez wiele osób tak są postrzegane ) dlatego zyskały określenie pseudantium = nibykwiat.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Niektóre plemiona indiańskie wykorzystywały rdzeń rośliny jako gumę do żucia lub knot do świec, z kwiatów uzyskiwano żółty barwnik a z owoców purpurowy lub czarny.

slonecznik_zwyczajny_(2)
Słonecznik zwyczajny. Fot. Aneta Sulborska

Pszczoły oblatują kwiaty rurkowate słonecznika (choć nie zawsze robią to chętnie) zbierając z nich nektar i pyłek. Oblot trwa od godzin rannych (8:00) do wieczornych, z największą intensywnością między 11:00 a 14:00.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Słonecznik wymaga głębokich, przepuszczalnych i żyznych gleb. Lubi słoneczne stanowiska. Rozmnaża się z nasion wysiewanych w V-VI co 50-100 cm.


 Wydanie tradycyjneZamów prenumeratę czasopisma "Pasieka"

Rośliny pożytkowe


Rośliny pożytkowe

Czym jest ePrenumerata? ePrenumerata to pełny dostęp do książek i numerów czasopisma „Pasieka” w aplikacji mobilnej oraz w serwisie w www.pasieka24.pl Wszystkie numery czasopisma „Pasieka” oraz książek w „Biblioteczce...

Prenumerata „Pasieki” Czasopismo „Pasieka” to pismo dla pszczelarzy z pasją. Wydawane jako dwumiesięcznik w ciągu roku ukazuje się 6 numerów. Prenumerata roczna obejmuje 6 kolejnych...

Ostatnio dodane

Skradziono ule koło Olecka Zdjęcie: Mazurska Pszczoła. Charakterystyczne ule zniknęły...

z Polski

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 06-04-2020

160 słojów miodu dla sandomierskiego szpitala Zdjecie: Pixabay. Niemal 200 kg...

z Polski

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 06-04-2020

Odpowiedź dla PZP w sprawie pszczelarzy objętych kwarantanną  Zdjęcie: Megafilm...

z Polski

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 03-04-2020

 Lubelskie – wspólnie dla pszczół. List do rolników i...

z Polski

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 03-04-2020

Niebezpieczne zmiany w ocenie wpływu pestycydów na środowisko Zdjęcie: phanuwatnandee Agencja...

ze świata

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 02-04-2020

Cena za miód z krokusów Jeszcze rzadszy niż wierzbowy, miód...

z Polski

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 01-04-2020

W Stanach przestaje się opłacać produkcja miodu Zdjęcie: freepik. W USA...

ze świata

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 31-03-2020

Niebezpieczny wypadek z pszczołami w USA Zdjęcie: Honey Bears Honey...

ze świata

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 27-03-2020

Rynek produktów pszczelich rośnie zdjęcie: small_smiles Według raportu „Globalny Rynek Miodu...

ze świata

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 27-03-2020