NEWS:

Porównanie ostu nastroszonego i ostrzenia łąkowego z punktu widzenia botaniki i praktyki terenowej. Opis siedlisk, cech morfologicznych, cyklu życiowego oraz znaczenia tych roślin jako pożytku dla zapylaczy i elementu bioróżnorodności łąk.
  • W wydaniu drukowanym strona: 38

Oset nastroszony <i>Carduus acanthoides</i>.
Fot. 1. Oset nastroszony Carduus acanthoides.
Fot. Robert Flogaus-Faust
Ostrożeń łąkowy
Fot. 2. Ostrożeń łąkowy Cirsium rivulare.
Fot. Bartosz Cuber, CC-BY-SA-3.0

Oset vs ostrożeń

Rodzaje oset Carduus i ostrożeń Cirsium najłatwiej rozróżnić w porze owocowania obserwując puch kielichowy. W przypadku przedstawicieli ostu włoski puchu są szczecinkowate, szorstkie i nierozgałęzione. Ostrożnie mają z kolei puch o włoskach wyraźnie pierzasto rozgałęzionych. Osoby posiadające silną lupę mogą w tym czasie dostrzec również cechę nasion różnicującą te dwa rodzaje. Powierzchnia owocu u ostu jest delikatnie poprzecznie pomarszczona, a u ostrożnia jest ona gładka. W Polsce, w zależności od ujęcia taksonomicznego, jest wyróżnianych ok. 7–10 rodzimych taksonów w rodzaju Carduus i ok. 11–18 w rodzaju Cirsium.

Carduus acanthoides. Owoc. Okaz w zbiorze porównawczym karpologicznym Instytutu Botaniki im. W. Szafera PAN w Krakowie.
Fot. 3. Carduus acanthoides. Owoc. Okaz w zbiorze porównawczym karpologicznym Instytutu Botaniki im. W. Szafera PAN w Krakowie. Fot. Krzysztof Stachowicz.
Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie, modyfikacja, publikacja i rozpowszechnianie niniejszych zdjęć bez wyraźnej, pisemnej zgody autora jest surowo zabronione i stanowi naruszenie praw autorskich, podlegające ściganiu na mocy obowiązującego prawa.
Carduus acanthoides. Puch kielichowy. Okaz w zbiorze porównawczym karpologicznym Instytutu Botaniki im. W. Szafera PAN w Krakowie.
Fot. 4. Carduus acanthoides. Puch kielichowy. Okaz w zbiorze porównawczym karpologicznym Instytutu Botaniki im. W. Szafera PAN w Krakowie. Fot. Krzysztof Stachowicz.
Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie, modyfikacja, publikacja i rozpowszechnianie niniejszych zdjęć bez wyraźnej, pisemnej zgody autora jest surowo zabronione i stanowi naruszenie praw autorskich, podlegające ściganiu na mocy obowiązującego prawa.
Carduus acanthoides. Puch kielichowy. Okaz w zbiorze porównawczym karpologicznym Instytutu Botaniki im. W. Szafera PAN w Krakowie.
Fot. 5. Carduus acanthoides. Puch kielichowy. Okaz w zbiorze porównawczym karpologicznym Instytutu Botaniki im. W. Szafera PAN w Krakowie. Fot. Krzysztof Stachowicz.
Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie, modyfikacja, publikacja i rozpowszechnianie niniejszych zdjęć bez wyraźnej, pisemnej zgody autora jest surowo zabronione i stanowi naruszenie praw autorskich, podlegające ściganiu na mocy obowiązującego prawa.

Puch kielichowy
owoc

OSET Carduus

OSTROŻEŃ Cirsium

włoski puchu kielichowego szczecinkowate, szorstkie, proste, nierozgałęzione;

włoski puchu kielichowego pierzasto rozgałęzione;

powierzchnia owocu niewyraźnie poprzecznie pomarszczona (cecha widoczna pod silną lupą)

powierzchnia owocu zupełnie gładka

Oset nastroszony Carduus acanthoides vs ostrożeń łąkowy Cirsium rivulare

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów
Cirsium rivulare. Owoc. Okaz w zbiorze porównawczym karpologicznym Instytutu Botaniki im. W. Szafera PAN w Krakowie.
Fot. 6. Cirsium rivulare. Owoc. Okaz w zbiorze porównawczym karpologicznym Instytutu Botaniki im. W. Szafera PAN w Krakowie. Fot. Krzysztof Stachowicz.
Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie, modyfikacja, publikacja i rozpowszechnianie niniejszych zdjęć bez wyraźnej, pisemnej zgody autora jest surowo zabronione i stanowi naruszenie praw autorskich, podlegające ściganiu na mocy obowiązującego prawa.
Cirsium rivulare. Puch kielichowy. Okaz w zbiorze porównawczym karpologicznym Instytutu Botaniki im. W. Szafera PAN w Krakowie.
Fot. 7. Cirsium rivulare. Puch kielichowy. Okaz w zbiorze porównawczym karpologicznym Instytutu Botaniki im. W. Szafera PAN w Krakowie. Fot. Krzysztof Stachowicz.
Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie, modyfikacja, publikacja i rozpowszechnianie niniejszych zdjęć bez wyraźnej, pisemnej zgody autora jest surowo zabronione i stanowi naruszenie praw autorskich, podlegające ściganiu na mocy obowiązującego prawa.
Cirsium rivulare. Puch kielichowy. Okaz w zbiorze porównawczym karpologicznym Instytutu Botaniki im. W. Szafera PAN w Krakowie.
Fot. 8. Cirsium rivulare. Puch kielichowy. Okaz w zbiorze porównawczym karpologicznym Instytutu Botaniki im. W. Szafera PAN w Krakowie. Fot. Krzysztof Stachowicz.
Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie, modyfikacja, publikacja i rozpowszechnianie niniejszych zdjęć bez wyraźnej, pisemnej zgody autora jest surowo zabronione i stanowi naruszenie praw autorskich, podlegające ściganiu na mocy obowiązującego prawa.

Dr Maria Janicka


Literatura:

  • Kulpa W. 1958. Owoce i nasiona chwastów. Klucze do oznaczania. PWN, Warszawa.
  • Mirek Z., Piękoś-Mirkowa H., Zając A., Zając M. 2020. Vascular plants of Poland. An annotated checklist. Rośliny naczyniowe Polski. Adnotowany wykaz gatunków. Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN, Kraków.
  • Rutkowski L. 2022. Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. PWN, Warszawa.
  • Szafer W., Kulczyński S., Pawłowski B. 1953. Rośliny polskie. PWN, Warszawa.

 \"WydanieZamów prenumeratę czasopisma "Pasieka"