fbpx

NEWS:

Ochrona prawna pszczół w Polsce

ROZDZIAŁ VII. USTAWY O PSZCZELARSTWIE W WYBRANYCH PAŃSTWACH EUROPEJSKICH

1. Dania1

Ustawę podstawową (hovedlov)2 regulującą sprawy z zakresu pszczelarstwa, uchwalono w Danii w 1960 r. Była to ustawa o ochronie pszczół - Lov om beskyttelse af bier3.

Obecnie obowiązuje ustawa o pszczelarstwie z 2006 r. - Lov om biavl4. Ustawa ta zawiera 23 paragrafy podzielone na 5 jednostek systematyzacyjnych wyższego stopnia (bez określenia „Część”, „Księga”, „Rozdział” itp.).

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

To, co zasługuje na szczególną uwagę w duńskiej ustawie o pszczelarstwie, w zestawieniu z ustawodawstwem polskim w tym zakresie, to instytucja stałej komisji arbitrażowej rozstrzygającej spory dotyczące zatrucia pszczół, a zwłaszcza transparentne przepisy regulujące kwestie trybu działania tej komisji, to jest: powołania komisji arbitrażowej, jej składu, powiadamiania o zatruciu, zbierania dowodów, obrad komisji oraz kosztów postępowania.

Ustawodawca duński duży nacisk kładzie także na ochronę zasobów genetycznych pszczół rodzimych. Rozwiązania prawne w zakresie zdrowia pszczół zbliżone są do przyjętych w Polsce, ze względu na implementację przez obydwa te państwa członkowskie, dyrektyw unijnych dotyczących zdrowia zwierząt14.

Ciekawe że w analizowanej ustawie uwidaczniają się cechy skandynawskiego modelu państwa opiekuńczego (ang. welfare state), tam gdzie mowa o odszkodowaniach dla pszczelarzy za działania ochronne państwa dotyczące zwalczania szkodników pszczół i ochrony gatunków pszczoły rodzimej.

2. Włochy15

Aktami normatywnymi regulującym pszczelarstwo we Włoszech, już za czasów monarchii, były: dekret królewski z 1925 r. dotyczący ochrony pszczelarstwa16 oraz dekret zawierający środki wykonawcze w tym zakresie17. Obecnie obowiązuje ustawa o pszczelarstwie z 2004 r. - Disciplina dell' apicoltura18.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Przepisy końcowe włoskiej ustawy o pszczelarstwie dotyczą kar (art. 10), finansowania postanowień ustawy (art. 11) oraz jej wejścia w życie (art. 12). Na co warto zwrócić uwagę, zgodnie z dyspozycją art. 10, za naruszenie przepisów analizowanej ustawy lub ustaw regionalnych, regiony przewidują kary administracyjne, z wyjątkiem nałożenia sankcji za czyny karalne natury podatkowej, które mieszczą się w sferze kompetencji organów państwowych.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Zwłaszcza po zmianie przepisów Tytułu V Konstytucji (regiony, prowincje, gminy) przez ustawy konstytucyjne z 1999 r.38 i 2001 r.39 wzmacniające autonomię terytorialną i dające wyraz decyzji ustrojodawcy, akcentującego rolę i uprawnienia rożnych poziomów autonomii terytorialnych40.

3. Hiszpania41

Pszczelarstwo w Hiszpanii poddane jest przede wszystkim regulacjom dekretu królewskiego z 2002 r. ustanawiającego standardy gospodarstw pasiecznych - Real Decreto 209/2002, de 22 de febrero, por el que se establecen normas de ordenación de las explotaciones apícolas42.

Ten królewski dekret prawodawczy został wydany zgodnie z przepisami art. 149 ust. 1 pkt. 13 i 16 Konstytucji43, które to określają, że państwo posiada wyłączne kompetencje w sprawach podstaw i koordynacji ogólnego planowania działalności gospodarczej oraz zewnętrznej ochrony zdrowotności44.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

W przypadku dróg leśnych ule mogą być ustawione na krawędzi drogi tak, by nie utrudniały przejścia. Inne minimalne odległości mogą być ustalane przez poszczególne wspólnoty autonomiczne dla gospodarstw niskotowarowych, zgodnie ze specyfiką pszczelarstwa na ich terytorium.

Przy ustalaniu minimalnej odległości między pasiekami, nie uwzględnia się pasiek o wielkości do 26 uli (art. 8 ust. 3). Odległości określone dla dróg mogą być zmniejszone o 50-100 m, gdy pasieka znajduje się na wzniesieniu powyżej 2 m od poziomu tych dróg.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Podsumowując, należy zauważyć, że w Hiszpanii znajduje się najwięcej uli spośród państw członkowskich Unii Europejskiej - 17% całkowitej ich liczby58 (ponad dwa razy więcej niż w Polsce). Stąd też nie dziwi stricte porządkowy charakter analizowanego dekretu, wprowadzającego jednolity system identyfikacji uli na całym terytorium Hiszpanii, klasyfikacji i rejestracji gospodarstw pasiecznych, a ponadto szczegółowo regulującego kwestie lokalizacji pasiek oraz wywożenia pszczół na pożytki.

Dekret ustanawia też podstawowe środki dotyczące zdrowia i dobrostanu pszczół. Ustawodawca hiszpański pozostawił przy tym wspólnotom autonomicznym, w ramach wykonywanych przez nie kompetencji, rozwinięcie regulacji niektórych spraw, takich jak minimalne odległości między pasiekami.

4. Ukraina59

Ukraińska ustawa o pszczelarstwie - Закон України про бджільництво60 obowiązuje od 2000 r. Zgodnie ze wstępem do tego aktu, zawiera on regulacje w zakresie chowu, hodowli, wykorzystywania i ochrony pszczół, produkcji, zbioru i przetwarzania produktów pszczelich, efektywnego wykorzystania pszczół do zapylania roślin entomofilnych przeznaczonych do celów rolniczych i innych roślin owadopylnych, stworzenia warunków dla wzrostu wydajności pszczół i upraw, zapewniając przy tym prawa i ochronę osób oraz podmiotów, które są zaangażowane w pszczelarstwo.

Ustawa składa się z 42 artykułów i 4 punktów przepisów końcowych, usystematyzowanych w 9 rozdziałów tworzących następujące grupy tematyczne: postanowienia ogóle, zarządzanie państwowe i regulacje w dziedzinie pszczelarstwa, zajmowanie się pszczelarstwem, produkty pszczele i ich wykorzystanie, działalność zawodowa i finansowanie pszczelarstwa, ochrona pszczół, odpowiedzialność za naruszenie ustawodawstwa w dziedzinie pszczelarstwa, współpraca międzynarodowa, postanowienia końcowe.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Liczenie rojów i ich wydajności jest przeprowadzane na podstawie wyników przeglądów jesiennych oraz wiosennych (art. 17).

Rozdział IV – produkty pszczele i ich wykorzystywanie (art. 18-23) zawiera przepisy normujące pozyskiwanie, konfekcjonowanie i sprzedaż produktów pszczelich, apiterapię, wykorzystywanie pszczół do usługi zapylania oraz wywóz, przywóz pszczół i produktów pszczelich na Ukrainę.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

To co znamienne dla ukraińskiej ustawy o pszczelarstwie, to oparcie jej konstrukcji na ochronie pszczół i nieograniczaniu prowadzenia gospodarki pasiecznej. Można zaryzykować stwierdzenie, że ustawa Ukrainy o pszczelarstwie stworzyła podstawy prawne do rozwoju tej gałęzi rolnictwa, co potwierdza aktualny stan branży.

Obecnie roczna produkcja brutto78 miodu przekracza 70 tyś. ton (w 2000 r. było to 52 tyś. t), co stawia Ukrainę pod tym względem na pierwszym miejscu w Europie i czwartym na świecie.

Przypisy

1 - Tłum. własne.

2 - Ustawa podstawowa jest zatwierdzana przez parlament i musi uzyskać zgodę królewską.

3 - Lovbekendtgørelse nr. 17 af 22. januar 1960; historisk.

4 - LOV nr 450 af 22/05/2006; historisk. Ustawa zastąpiona tekstem jednolitym lovbekendtgørelse, patrz: Bekendtgørelse af lov om biavl (LBK nr 13 af 04/01/2017).

5 - Szerzej w okólniku w sprawie regulaminu Binævnet: Cirkulære om forretningsorden for Binævnet (CIR1H nr 9520 af 26/10/2012).

6 - Patrz szerzej: Biavlsstrategi 2016 – 2019 [Online]. Miljø- og Fødevareministeriets 2016. Protokół dostępu:http://naturerhverv.dk/fileadmin/user_upload/NaturErhverv/Filer/Landbrug/Genetiske_ressourcer/Biavl/Biavlsstrategi_2016-2019.pdf [19.03.2016], s. 10.

7 - Zob. Zarządzenie w sprawie ochrony przed szkodnikami pszczół miodnych i trzmieli hodowlanych: Bekendtgørelse om bekæmpelse af skadegørere hos honningbier og avlede humlebier (BEK nr 386 af 02/05/2011).

8 - Zob. Zarządzenie w sprawie przemieszczania pszczół miodnych: Bekendtgørelse om flytning af honningbier m.v. (BEK nr 1560 af 11/12/2015) oraz § 12-17 dotyczące przywozu zwierząt z krajów trzecich w zarządzeniu w sprawie kontroli weterynaryjnych dotyczących przywozu i wywozu żywych zwierząt: Bekendtgørelse om veterinærkontrol ved ind- og udførsel af levende dyr (BEK nr 1407 af 29/11/2016).

9 - Zob. Zarządzenie w sprawie zatwierdzania obszarów godowych dla pszczół miodnych: Bekendtgørelse om godkendte parringsområder for honningbier (BEK nr 280 af 25/04/2008).

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

70 - Szerzej patrz art. 14-15 analizowanej ustawy.

71 - № 2768-III від 25.10.2001, BBP, 2002, № 3-4, ст.27.

72 - № 161-XIV від 06.10.1998, BBP, 1998, N 46-47, ст.280.

73 - № 3852-XII від 21.01.1994, BBP, 1994, № 17, ст.99.

74 - Zob. szerzej zarządzenie Ministerstwa Polityki Rolnej Ukrainy i Ukraińskiej Akademii Nauk Rolniczych w sprawie zatwierdzania wymagań sanitarno-weterynaryjnych do zbierania i przetwarzania woszczyny: Наказ про затвердження Ветеринарно-санітарних вимог щодо заготівлі і переробки воскосировини (№ 31 від 07.06.2002).

75 - Zob. warunki importu na Ukrainę i wywozu za granicę pszczół i produktów pszczelich: Правила ввезення в Україну та вивезення за її межі бджіл і продуктів бджільництва (№ 184/82 від 20.09.2000).

76 - № 848-VIII від 26.11.2015, BBP, 2016, № 3, ст.25.

77 - Z wyłączeniem prac służących poprawie stanu sanitarnego lasów i w warunkach ich odzyskiwania.

78 - Produkcja globalna pomniejszona o produkty zużyte w obrocie wewnętrznym, szerzej: R. Kulikowski, Syntetyczne metody badań produktywności i towarowości rolnictwa : zastosowania w badaniach geograficznych w Polsce, Warszawa 2003, s. 21.


Ochrona prawna pszczół w Polsce



Prenumerata „Pasieki” Czasopismo „Pasieka” to pismo dla pszczelarzy z pasją. Wydawane jako dwumiesięcznik w ciągu roku ukazuje się 6 numerów. Prenumerata roczna obejmuje 6 kolejnych...

Korzystaj z e-Prenumeraty na www.pasieka24.pl i w aplikacji mobilnej.Ciesz się pełnym dostępem do wszystkich książek i czasopism Wydawnictwa "Pasieka" Sprawdź jak szeroką bazę wiedzy pszczelarskiej...

Ostatnio dodane

Brzeszcze – kolejne ognisko zgnilca Powiatowy lekarz weterynarii w Oświęcimiu...

z Polski

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 19-08-2019

Spór o maliny w Maleninie W Maleninie k. Tczewa już...

z Polski

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 16-08-2019

Telegraficzny skrót wydarzeń Polska Słupsk » Zirytowany bezczelnymi i regularnymi kradzieżami uli...

Pasieka 5/2019

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 13-08-2019

Pszczelarskie kompendium wiedzy o warrozie, cz. 2. W tej części...

Pasieka 5/2019

Gajda Anna - avatar Gajda Anna, 13-08-2019

Gospodarka matkami w pasiekach Polski i określenie źródeł ich...

Pasieka 5/2019

Bieńkowska Małgorzata - avatar Bieńkowska Małgorzata, 13-08-2019

Zawartość pyłku kukurydzy w obnóżach pszczelich pochodzących z pasiek...

Pasieka 5/2019

Teper Dariusz - avatar Teper Dariusz, 13-08-2019

Całoroczna gospodarka pasieczna, cz. 2. Consuetudinis vis magna est („Wielka jest...

Pasieka 5/2019

Szeliga Przemysław - avatar Szeliga Przemysław, 13-08-2019

Wentylacja zimą i nie tylko Wentylacja gniazda pszczelego to interesujące...

Pasieka 5/2019

Trzybiński Sławomir  - avatar Trzybiński Sławomir , 13-08-2019

Jagodniki w praktyce – nowe i niedoceniane pszczele pożytki Polska...

Pasieka 5/2019

Piątek Michał - avatar Piątek Michał, 13-08-2019