fbpx

NEWS:

Akaro-entomologiczne zanieczyszczenia propolisu

Kit pszczeli (propolis) jest kleistą, aromatyczną substancją koloru żółtego, brązowego w różnych odcieniach do prawie czarnego, o przyjemnym, balsamicznym zapachu. Jest to produkt pasieczny wytwarzany przez pszczoły z substancji żywicznych, zbieranych z pączków i pędów roślin, głownie drzewiastych (brzoza, olsza, topola balsamiczna i in.). Pszczoły wykorzystują go do uszczelniania gniazda, wypełniania szczelin i nierówności w ulu, kitowania nim ścian, ramek i beleczek powałkowych w ulu, a także do zmniejszania otworów wlotowych do gniazda przed zimą.

Grudki kitu pszczelego pozyskanego z różnych elementów konstrukcyjnych ula. fot. © Wit Chmielewski
Ryc.1. - Grudki kitu pszczelego pozyskanego z różnych
elementów konstrukcyjnych ula. fot. © Wit Chmielewski

Służy on im także do powlekania wnętrza komórek plastra przed ich zaczerwieniem przez matkę.

W jego skład wchodzą różne grupy biologicznie czynnych substancji organicznych, takich jak żywice, olejki eteryczne, garbniki, woski, pyłek, kwasy organiczne i alkohole, flawonoidy i terpeny (łącznie ponad 130 związków).

Jego bogaty skład chemiczny sprawia, że kit pszczeli jest wartościowym surowcem do produkcji różnych preparatów, kosmetyków i farmaceutyków (ekstrakty, nalewki alkoholowe, opatrunki i maści na bazie propolisu do leczenia wielu dolegliwości, schorzeń, do dezynfekcji trudno gojących się ran, odleżyn itp.).

Ze względu na swoją lepkość i konsystencję propolis jest często narażony na zanieczyszczenie różnymi mikroorganizmami (bakterie, grzyby), których zarodniki osiadają i przyklejają się na jego powierzchni.

Zasiedlają go również liczni przedstawiciele mikrofauny towarzyszącej pszczołom w ich gniazdach lub bytujących w pomieszczeniach magazynowych. Do szczególnie często spotykanych zanieczyszczeń surowca propolisowego należą m.in. stawonogi, głównie drobne owady i roztocze; są to przeważnie pospolite szkodniki pasieczne i przechowalniane.

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Najczęstsze zanieczyszczenia propolisu

Spośród owadów do najczęściej znajdywanych zanieczyszczeń biologicznych w propolisie ze zrozumiałych względów należały martwe pszczoły, w tym także zmumifikowany (zaatakowany przez grzyby) czerw, fragmenty ciał robotnic (segmenty nóg, skrzydła, kawałki chitynowych osłon ciała).

Z innych zanieczyszczeń pochodzenia entomologicznego często obserwowano martwe i żywe larwy i imagines chrząszczy z rodziny ...

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Rozkruszki

Rozkruszki są powszechnie znane jako szkodniki produktów przechowywanych i sprawcy alergii.

W propolisie zaobserwować można wszystkie stadia rozwojowe tych roztoczy, ale szczególną uwagę zwracają formy przetrwalnikowe, tzw. hypopusy typu nieruchomego niektórych gatunków (np. z rodzaju Glycyphagus), które w niesprzyjających warunkach życiowych (susza, zima, brak pokarmu) mogą przetrwać okres kilku miesięcy (a nawet ponad rok).

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Roztocze drapieżne

Niektóre próbki propolisu były zanieczyszczone także przez roztocze drapieżne należące do rodziny sierposzowatych, Cheyletidae (np. sierposz rozkruszkowiec, Cheyletus eruditus (Schr.)) i Aceosejidae (Melichares tarsalis (Berl.)), które są wrogami naturalnymi ...

zablokowane [...] - część treści ukryta, w całości dostępna tylko dla zalogowanych e-Prenumeratorów

Poza tym ważne jest, aby propolis był magazynowany w higienicznych warunkach i trzymany w czystych i hermetycznych pojemnikach, zabezpieczających go przed dostępem i inwazją szkodników oraz wtórnym zainfekowaniem szkodliwymi mikroorganizmami. Zapewnia to zachowanie wysokiego stopnia czystości i dobrą jakość towaru, który jest prawie wolny od owadów, roztoczy i innych zanieczyszczeń akaro-entomologicznych i mikrobiologicznych.

Prof. dr hab. Wit Chmielewski
Zakład Produktów Pszczelich, Oddział Pszczelnictwa, Instytut Ogrodnictwa
ul. Kazimierska 2, 24-100 Puławy


 Zamów prenumeratę czasopisma "Pasieka"


Prenumerata „Pasieki” Czasopismo „Pasieka” to pismo dla pszczelarzy z pasją. Wydawane jako dwumiesięcznik w ciągu roku ukazuje się 6 numerów. Prenumerata roczna obejmuje 6 kolejnych...

Korzystaj z e-Prenumeraty na www.pasieka24.pl i w aplikacji mobilnej.Ciesz się pełnym dostępem do wszystkich książek i czasopism Wydawnictwa "Pasieka" Sprawdź jak szeroką bazę wiedzy pszczelarskiej...

Ostatnio dodane

Brzeszcze – kolejne ognisko zgnilca Powiatowy lekarz weterynarii w Oświęcimiu...

z Polski

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 19-08-2019

Spór o maliny w Maleninie W Maleninie k. Tczewa już...

z Polski

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 16-08-2019

Telegraficzny skrót wydarzeń Polska Słupsk » Zirytowany bezczelnymi i regularnymi kradzieżami uli...

Pasieka 5/2019

Walerowicz Martyna - avatar Walerowicz Martyna, 13-08-2019

Pszczelarskie kompendium wiedzy o warrozie, cz. 2. W tej części...

Pasieka 5/2019

Gajda Anna - avatar Gajda Anna, 13-08-2019

Gospodarka matkami w pasiekach Polski i określenie źródeł ich...

Pasieka 5/2019

Bieńkowska Małgorzata - avatar Bieńkowska Małgorzata, 13-08-2019

Zawartość pyłku kukurydzy w obnóżach pszczelich pochodzących z pasiek...

Pasieka 5/2019

Teper Dariusz - avatar Teper Dariusz, 13-08-2019

Całoroczna gospodarka pasieczna, cz. 2. Consuetudinis vis magna est („Wielka jest...

Pasieka 5/2019

Szeliga Przemysław - avatar Szeliga Przemysław, 13-08-2019

Wentylacja zimą i nie tylko Wentylacja gniazda pszczelego to interesujące...

Pasieka 5/2019

Trzybiński Sławomir  - avatar Trzybiński Sławomir , 13-08-2019

Jagodniki w praktyce – nowe i niedoceniane pszczele pożytki Polska...

Pasieka 5/2019

Piątek Michał - avatar Piątek Michał, 13-08-2019